Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Phóng sự

Xung quanh vụ việc xâm hại di tích đền Ðồng Ân

12/09/2017 07:05

LCĐT - Trong khi các cấp chính quyền xã Thái Niên và cơ quan chức năng huyện Bảo Thắng đang loay hoay xử lý việc một nhà sư tự ý huy động tiền xây dựng mô hình của một cung thờ Phật trên đất của di tích đền Đồng Ân, nhiều ý kiến người dân địa phương cho rằng, cần sớm vào cuộc xử lý dứt điểm vấn đề này để bảo vệ sự nguyên vẹn của khu di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh.

Thời gian qua, người dân thôn Quyết Tâm, xã Thái Niên (Bảo Thắng) xôn xao trước việc Ban Quản lý lâm thời đền Đồng Ân (tên gọi khác là đền Mi) tự ý cho một nhà sư và một số người quyên góp tiền, tổ chức xây dựng khu nhà theo mô tuýp của cung thờ Phật trên đất của Khu di tích lịch sử - văn hóa đền Đồng Ân. Việc này đã làm phá vỡ khung cảnh của khu di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh. Điều đáng nói ở đây là việc các cá nhân, tổ chức xây dựng công trình trong thời gian dài nhưng không ai biết, chỉ khi treo biển công bố tên như một ngôi chùa (!?) khiến dư luận bức xúc thì chính quyền địa phương, cũng như cơ quan chức năng huyện Bảo Thắng mới vào cuộc tìm phương án giải quyết.

Theo tìm hiểu của phóng viên, đầu năm 2017, có một vị sư tự xưng danh là Thích Chân Định (tạm gọi là thầy Định - PV) đến trao đổi với Ban Quản lý lâm thời đền Đồng Ân về việc tổ chức quyên góp tiền để tu bổ, mở rộng đền. Sau hơn 3 tháng huy động tiền và vận động nhân dân hiến đất làm mặt bằng, đến ngày 27/4 (tức ngày 2/4 âm lịch), thầy Định tổ chức động thổ khởi công xây dựng ngôi nhà nằm ngay bên cạnh cung thờ của đền Đồng Ân. Công trình này được xây dựng trên diện tích đất gần 200 m2 (diện tích ngôi nhà là 162 m2).

Đền Đồng Ân hiện nay.

Việc xây dựng do một tổ thợ là người địa phương mà thầy Định thuê. Sau gần 2 tháng thi công, đến ngày 19/6 (tức ngày 25/5 âm lịch), công trình cơ bản hoàn thành và thầy Định cho treo một biển lớn trước cửa khu nhà với tên tạm dịch là “Từ quang phổ chiếu”. Tuy nhiên, ngay sau khi tấm biển được treo lên đã khiến người dân trong thôn Quyết Tâm và xã Thái Niên bức xúc, kiến nghị với UBND xã, huyện vào cuộc làm rõ. Đến chiều 25/5/2017, UBND xã đã thành lập đoàn kiểm tra và có biên bản đình chỉ việc xây dựng khu nhà trái phép.

Trao đổi với phóng viên, ông Phạm Văn Xuân, Trưởng thôn Quyết Tâm, xã Thái Niên cho biết: Ban đầu, khi đến làm việc với Ban Quản lý lâm thời đền Đồng Ân và cán bộ trong thôn, thầy Định chỉ đề xuất xây dựng một ngôi nhà nhỏ trong khuôn viên đền Đồng Ân để làm nơi đón khách đến chiêm bái. Tuy nhiên, không hiểu lý do gì, sau đó lại xây dựng ngôi nhà với diện tích lớn hơn, theo khuôn mẫu một ngôi chùa, bên trong xây các bục, bệ để có thể kê tượng.

Còn ông Đặng Đức Doanh, người đứng ra thỏa thuận với thầy Định để nhận thầu xây dựng ngôi nhà trong khuôn viên đền Đồng Ân chia sẻ: Trước việc thiết kế ngôi nhà bị thay đổi so với dự kiến ban đầu và dư luận nhân dân thắc mắc: Vì sao nhà đón khách chiêm bái lại cho xây dựng các bục, bệ để đặt tượng (!?), tôi đã trao đổi với thầy Định, nhưng thầy nói tôi cứ làm đi và nếu có ai hỏi thì cứ nói là xây nhà đón khách chiêm bái.

Cũng theo tìm hiểu của phóng viên, trong thời gian từ tháng 1 đến tháng 5 năm 2017, tại Khu di tích lịch sử - văn hóa đền Đồng Ân còn diễn ra một số hiện tượng xâm hại khác, như có tổ chức, cá nhân đã tự ý đưa 18 pho tượng pháp vào thờ tự trong đền; tổ chức sửa chữa, xây dựng công trình làm thay đổi yếu tố gốc cấu thành của di tích khi chưa được sự đồng ý của cơ quan chức năng. Điều này đã vi phạm Luật Di sản văn hóa hiện hành, gây dư luận không tốt trong nhân dân và du khách.

Để làm rõ hơn việc Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh đền Đồng Ân bị xâm hại, phóng viên đã có cuộc trao đổi với bà Lê Hải Thanh, Trưởng phòng Văn hóa - Thông tin huyện Bảo Thắng. Bà Thanh cho biết, dựa vào thông tin được cung cấp, hiện các cơ quan chức năng của huyện đang phối hợp với UBND xã Thái Niên giải quyết vụ việc theo quy định của pháp luật, đồng thời báo cáo với Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch xin ý kiến chỉ đạo. “Quan điểm của phòng là đề nghị chính quyền xã và các cơ quan chức năng xử lý tháo dỡ công trình vi phạm” - bà Thanh cho biết thêm.

Được biết, trước tình trạng đền Đồng Ân bị xâm hại, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch đã có văn bản số 702/SVHTTDL-QLDSVH, ngày 13/6/2017 về một số nội dung cấp thiết trong công tác quản lý di tích lịch sử - văn hóa đền Đồng Ân. Trong đó chỉ rõ các hoạt động xâm hại, đồng thời đề nghị UBND huyện Bảo Thắng làm rõ những vi phạm xâm hại di tích, vi phạm về đất đai, an ninh trật tự, vào cuộc giải quyết dứt điểm, xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

Đền Đồng Ân thuộc thôn Quyết Tâm, xã Thái Niên là di tích lịch sử lâu đời. Tương truyền, vào giữa thế kỷ thứ XIII, khi giặc phương Bắc tràn xuống, một vị tướng tài nhà Trần được cử lên chặn giặc. Khi đến vùng đất rộng lớn ven sông Hồng (nay là Thái Niên), vị tướng đã cho cắm trại đóng quân nghỉ lại. Về sau, để tưởng nhớ công ơn của vị tướng, người dân đã lập ngôi đền để thờ. Sau này, đền thờ vọng Quốc công tiết chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn.

Khu nhà được xây dựng theo khuôn mẫu một ngôi chùa, bên trong xây các bục, bệ để có thể kê tượng.

Trao đổi với phóng viên, ông Dương Tuấn Nghĩa,  Trưởng phòng Quản lý di sản văn hóa (Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch) cho biết: Đối với các cơ sở tôn giáo hoặc cơ sở tín ngưỡng được công nhận là di tích lịch sử - văn hóa đã được xếp hạng trên địa bàn tỉnh, khi xây dựng hoặc trùng tu tôn tạo, ngoài việc tuân thủ các quy định của pháp luật về xây dựng còn phải tuân thủ Luật Di sản văn hóa và phải được sự đồng ý bằng văn bản của cơ quan có thẩm quyền thuộc ngành văn hóa, thể thao và du lịch. Việc bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích phải bảo đảm các yêu cầu: Giữ gìn tối đa các yếu tố gốc cấu thành di tích; lập quy hoạch, dự án trình cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt, trừ trường hợp sửa chữa nhỏ không ảnh hưởng đến yếu tố gốc cấu thành di tích. Đối với di tích cấp tỉnh, phải được sự đồng ý bằng văn bản của cơ quan có thẩm quyền về văn hóa, thể thao và du lịch cấp tỉnh. Đối với di tích quốc gia và di tích quốc gia đặc biệt phải được sự đồng ý bằng văn bản của Bộ trưởng Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch (Điều 34, khoản 1, điểm a, b, Luật Di sản văn hóa sửa đổi 2009)…

Khi phóng viên thực hiện bài viết này, nhiều người dân địa phương đã bày tỏ ý kiến cho rằng, hành vi xâm phạm di tích đền Đồng Ân cho thấy sự buông lỏng trong quản lý di tích lịch sử văn hóa. Tuy nhiên, điều đáng nói ở đây là sau nhiều tháng xảy ra vụ việc, nhưng công trình vi phạm vẫn “thi gan cùng tuế nguyệt”. Mong muốn của người dân là công trình xây dựng trái phép phải sớm bị tháo dỡ để trả lại khung cảnh vốn có của khu di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh. UBND huyện Bảo Thắng cũng cần sớm thành lập Ban Quản lý di tích đền Đồng Ân để thực hiện việc quản lý, tổ chức hoạt động cho người dân đến chiêm bái, công đức theo quy định của pháp luật.

Tùng Lâm
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.