Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Phóng sự

Sớm tìm giải pháp khắc phục nguồn nước cho người dân xã Vạn Hòa

03/10/2017 07:35

LCĐT - Gần đây, theo phản ánh của nhiều hộ dân ở các thôn Giang Đông 1, Cánh Đông 1, Cánh Đông 2 và thôn Cầu Xum (xã Vạn Hòa, thành phố Lào Cai), Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh trong quá trình thi công, san gạt mặt bằng khu chăn nuôi và trồng cỏ voi thuộc Dự án phát triển nông nghiệp đầu tư tại xã Vạn Hòa (được UBND tỉnh chấp thuận cho Công ty đầu tư tại Quyết định số 4796/QĐ-UBND ngày 29/12/2015) làm ảnh hưởng đến nguồn nước sinh hoạt và phục vụ sản xuất nông nghiệp tại địa phương.

Nguồn nước từ hồ thủy lợi Khe Lừu hiện không sử dụng được.

Nguồn nước sinh hoạt và sản xuất bị ảnh hưởng

Ngay sau khi có phản ánh, chúng tôi đã trực tiếp đến thôn Cầu Xum “mục sở thị” 2 công trình cấp nước cho hơn 100 hộ dân ở các thôn Giang Đông 1, Cánh Đông 1, Cánh Đông 2. Dẫn chúng tôi tới tận bể lắng lọc của công trình cấp nước sinh hoạt cho 140 hộ dân ở 3 thôn của xã Vạn Hòa, ông Ngô Thanh Tùng, Trưởng thôn Giang Đông 1 cho biết: Công trình này đã được Nhà nước đầu tư với kinh phí gần 4 tỷ đồng. Nhưng, đã mấy tháng nay, do lượng đất đá trôi theo Khe Lừu xuống quá nhiều làm nước đục, không thể sử dụng được, nhất là những ngày trời mưa…

Cũng theo Trưởng thôn Ngô Thanh Tùng, vì nước đục, nên một số hộ dân ở thôn Giang Đông 1 mỗi tháng phải thay 2 - 3 lần cục lọc của bình lọc nước gia đình. Có gia đình phải mua nước đóng chai RO để uống, còn nước để vệ sinh cá nhân thì nhiều hộ phải đi xin nước giếng của hàng xóm. Do nguồn nước liên tục “bẩn”, nên nhiều hộ dân trong thôn đã thuê đào giếng, chi phí 7 - 8 triệu đồng nhưng cũng không dùng được do nguồn nước ngầm không đảm bảo. Ông Bàn Sinh Thái, thôn Giang Đông 1 cho biết: Mỗi khi mưa xuống, gia đình tôi đều phải đi xin nước giếng vì nước đục không thể sử dụng được. Rất mong các cấp, các ngành xem xét, tìm cách tháo gỡ để người dân Vạn Hòa được dùng nguồn nước sinh hoạt hợp vệ sinh.

Tại công trình hồ thủy lợi Khe Lừu rộng 3 ha (người dân quen gọi là hồ ông Lừu), được đầu tư 7 tỷ đồng, đất bị xói mòn trôi xuống, bồi lắng lòng hồ, không sử dụng được. Chúng tôi quan sát thì hồ bị đất vùi lấp gần hết, phần còn nước thì đục màu đất. Ông Tùng cho biết thêm, do đất trôi xuống làm tắc cửa xả đáy, nên hồ bị bồi lắng. Đây là nguồn nước cung cấp để người dân các thôn Giang Đông, Cánh Đông 1, Cánh Đông 2 canh tác rau và nuôi thủy sản. Tuy nhiên, người dân không thể dùng nguồn nước từ hồ chứa này vì không đảm bảo để sản xuất rau an toàn.

Có mặt tại tràn ruộng nhà ông Phàn A Chung (thôn Cầu Xum), chúng tôi thấy đất đá theo dòng chảy qua khe Làng Mán lấp đầy mương thoát nước (sâu khoảng 1,5 m) lấp gần hết diện tích lúa của gia đình. Liền kề với ruộng nhà ông Phàn A Chung là ruộng mới khai hoang của ông Phàn A Ánh (87 tuổi), chưa canh tác, cũng bị đất đá trôi theo mương vùi lấp. Không chỉ có vậy, phía cuối nguồn, đất đá trôi xuống cũng lấp dần 3 ao, không thể nuôi cá được…

Giống như ông Phàn A Chung, gia đình ông Phàn A Lê có 1 ao nuôi cá, mỗi năm cũng thu được khoảng 3 - 4 tạ cá thương phẩm, nhưng từ khi nguồn nước dẫn vào ao không đảm bảo, nên gia đình bỏ ngỏ nuôi cá … Bởi theo ông Phàn A Lê, “nguồn nước đục như vậy làm sao nuôi cá được. Phần cám mua nuôi cá để ở lán của gia đình cũng bỏ mốc, chẳng buồn chăm cá nữa…”.

Chính quyền địa phương và doanh nghiệp nói gì?

Trước sự việc này, UBND thành phố đã chỉ đạo UBND xã Vạn Hòa cùng các phòng, ban chuyên môn vào cuộc kiểm tra xử lý.

Theo biên bản làm việc ngày 12/9/2017 tại đập Khe Lừu, Tổ công tác gồm đại diện UBND xã Vạn Hòa do ông Trần Quang Khánh, Phó Chủ tịch UBND xã Vạn Hòa làm Tổ trưởng, đại diện Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh, Phòng Tài nguyên Môi trường thành phố Lào Cai và đại diện người dân, sau khi kiểm tra hiện trạng nguồn nước sinh hoạt tại 3 thôn Cánh Đông, Giang Đông 1, Giang Đông 2, đoàn kiểm tra đã đưa ra phương án khắc phục. Theo đó, Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh đã nạo vét đất đá bồi lắng trong bể chứa nước đầu nguồn, thau rửa toàn bộ các bể chứa, đảm bảo nước sinh hoạt cho người dân và có phương án khắc phục trong thời gian tiếp theo. Công ty cam kết sẽ thường xuyên phối hợp với Tổ quản lý công trình thủy lợi của địa phương khắc phục kịp thời khi có mưa lũ xảy ra, cũng như khắc phục khi việc thi công san gạt của Công ty làm ảnh hưởng đến nguồn nước sinh hoạt.

Cũng trong biên bản làm việc ngày 12/9/2017, về nội dung mưa lũ kết hợp với việc san gạt mặt bằng để thực hiện dự án nông - lâm nghiệp đã làm đất đá tràn xuống lấp 1/3 diện tích hồ thủy lợi Khe Lừu, Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh đã nhận trách nhiệm, sẽ phối hợp với chính quyền địa phương sửa chữa hồ đập để đảm bảo đủ nước sản xuất cho người dân. Công ty đề nghị chính quyền địa phương lập dự toán sửa chữa công trình, trình UBND thành phố hỗ trợ kinh phí, huy động nguồn xã hội hóa, trong đó Công ty hỗ trợ cùng địa phương khắc phục.

Theo biên bản làm việc tại thôn Cầu Xum ngày 12/9/2017, Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh cũng đã nhận trách nhiệm, “mưa lũ kéo dài kết hợp với việc san gạt dự án làm đất đá tràn xuống ảnh hưởng tới 4 mảnh ruộng lúa đang trỗ của gia đình ông Phàn A Chung và bãi đất trống của gia đình ông Phàn A Ánh”. Công ty chỉ chấp nhận bồi thường thiệt hại ruộng lúa cho ông Phàn A Chung theo diện tích trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của gia đình; bồi thường cho gia đình ông Phàn A Ánh khi cung cấp đầy đủ các giấy tờ liên quan đến bãi đất trống thuộc sở hữu của ông Ánh…

Nhiều diện tích đất sản xuất của người dân bị vùi lấp.

Ngày 19/9, Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh đã có văn bản gửi UBND xã Vạn Hòa về việc thống kê đền bù đất trồng lúa cho ông Phàn A Chung (thôn Cầu Xum). Theo biên bản làm việc ngày 12/9, Công ty bồi thường cho ông Phàn A Chung trước ngày 16/9. Ngày 15/9, Công ty đã cùng gia đình đo lại diện tích và đối chiếu với diện tích trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cơ bản là phù hợp. Tuy nhiên, ông Phàn A Chung không đồng ý lấy diện tích trên bìa đỏ làm cơ sở thanh toán đền bù. Ông Phàn A Chung yêu cầu Công ty phải đền bù cả những mảnh ruộng không thiệt hại (tổng 8 mảnh); sau khi đền bù thiệt hại 1 vụ lúa, phải dọn đất đá trả lại ruộng cho gia đình.

Về trường hợp này, Công ty chưa thực hiện được chi trả đền bù và có ý kiến không đền bù hết 8 mảnh theo yêu cầu của gia đình ông Phàn A Chung. Ông Trần Quang Khánh, Phó Chủ tịch UBND xã Vạn Hòa khẳng định: Việc gia đình ông Phàn A Chung yêu cầu đền bù cả 8 mảnh ruộng là chưa đúng, gây khó cho công tác đền bù của chính quyền địa phương và Công ty. 

Trước đó, theo biên bản làm việc ngày 8/9/2017, giữa UBND xã Vạn Hòa, Phòng Tài nguyên Môi trường, Phòng Kinh tế, Ban Quản lý rừng phòng hộ, Hạt Kiểm lâm thành phố Lào Cai, Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh và tổ đại biểu HĐND xã tại các thôn Cầu Xum, Cánh Đông, Giang Đông 2, đã kết luận: Yêu cầu Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh dừng ngay việc thi công, san gạt đường vành đai tại Tiểu khu 191 thôn Cầu Xum, xã Vạn Hòa (thi công ra ngoài phần đất được cấp theo Quyết định đầu tư dự án là 2.732 m2); có biện pháp khắc phục ngay nguồn nước sinh hoạt cho nhân dân.

Sau khi có kết luận, Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh đã nhận trách nhiệm và dừng thi công, san gạt trên diện tích đất rừng chưa được UBND tỉnh giao. Ngày 21/9/2017 Hạt Kiểm lâm thành phố đã kiểm tra và kết luận: “Công ty TNHH Hoàng Liên Thanh đã chấp hành đúng theo nội dung biên bản làm việc ngày 8/9/2017, từ đó đến nay Công ty không san gạt mở thêm diện tích”.

Trao đổi với ông Trần Quang Khánh, Phó Chủ tịch UBND xã Vạn Hòa - người đã trực tiếp nhiều lần tham gia tổ công tác theo chỉ đạo của UBND thành phố, chúng tôi được biết: Trên thực tế, mỗi khi có kiến nghị của người dân và các ngành chức năng đến kiểm tra, Công ty TNHH MTV Hoàng Liên Thanh không thoái thác trách nhiệm và đều có mặt cùng các hộ dân tìm biện pháp khắc phục. Khi chính quyền địa phương kiểm tra và yêu cầu Công ty thực hiện dừng thi công đường công vụ san gạt ngoài phần đất được cấp, Công ty đã thực hiện theo yêu cầu.  

Về phía Công ty TNHH Hoàng Liên Thanh, khi sự việc xảy ra, cũng đã xem xét phần trách nhiệm trong quá trình thi công làm ảnh hưởng đến sản xuất và sinh hoạt của người dân trên địa bàn. Đồng thời, đã thực hiện đền bù theo các biên bản làm việc giữa Công ty, cơ quan chức năng, chính quyền địa phương và người dân. Tuy nhiên, Công ty cũng mong muốn các ngành chức năng làm rõ nguyên nhân dẫn đến ảnh hưởng nguồn nước sinh hoạt và sản xuất của người dân. Nếu phần nào do Công ty khi thi công gây ra, Công ty sẽ cùng địa phương có phương án khắc phục...

Hiện, nguồn nước bị ảnh hưởng đã tác động trực tiếp đến cuộc sống của người dân và sản xuất nông nghiệp trên địa bàn xã Vạn Hòa (40 ha rau an toàn). Bà Nguyễn Thị Vi Huế, Phó Chủ tịch UBND thành phố Lào Cai cho biết: UBND thành phố đang tập trung chỉ đạo xã Vạn Hòa phối hợp với các ban, ngành của thành phố sớm tìm biện pháp khắc phục, bảo đảm nguồn nước sinh hoạt và sản xuất cho người dân. Đồng thời, làm tốt công tác quản lý đất đai, không để xảy ra những vụ việc vi phạm Luật Bảo vệ và Phát triển rừng (người dân tự ý xâm canh), gây mất an ninh, trật tự tại xã Vạn Hòa.

Nhóm PV thời sự
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.